DISTRIBUTED BEING ProgSoap12
DE ONDERGANG VAN ALBUM EN CD

Er is veel aan de hand in het marktsegment 'muziek'. Sterker nog, het einde der tijden lijkt aangebroken. CD-zaken gaan op de fles, recent nog Playland in Delft - de eigenaar gaat zich toeleggen op de verkoop van kraaltjes .... - en Boudisque in Amsterdam en de jeugd koopt nauwelijks CD's meer en download illegaal dan wel tegen betaling losse tracks voor hun iPod en MP3 speler. Het publiek dat zich nog wel richt op het medium 'compact disc' ver- grijst en daar ben ik zelf met mijn bijna 50 dienstjaren en mijn haarbeeld zienderogen een vertegenwoordiger van. Hoogstwaar- schijnlijk zal het voor die doelgroep dan ook steeds moeilijker worden om nog CD's aan te schaffen.
Ook de Free Record Shop - allang niet meer het domein van een prog- en symfoliefhebber - ziet er inmiddels uit als een 'outlet store' waar het gaat om schamele restjes CD's en richt zich steeds meer op 'games' en DVD's. Dat was vroeger wel anders. Ik zie Hans van Breukhoven nog zitten in zijn eerste platenzaakje op het holletje op het Broersveld naar de Hoogstraat te Schiedam. Ik kwam er in de jaren zeventig zeer regelmatig, in dat pijpenlaatje met links en rechts bakken vol met LP's.

Als ik hem bezocht voor een witte plaat - voor de jonge lezertjes onder ons, ook wij grijsaards waren toen als hippiehonden ille- gaal bezig en kochten 'bootlegs' van liveconcerten - dan zei Hans steevast "ga even zitten, wil je een bakkie koffie?". Tijdens het verorberen van het bakje pleur moest je dan al betalen zonder dat je ook maar iets van die witte LP had gezien, dook Hans in een min of meer verborgen kartonnen doos, toverde daar de letterlijk en figuurlijk witte plaat 'Pink Floyd De Doelen 1970" uit en dan moest je snel wegwezen. Als de dood was hij dat hij en ik betrapt werden op de verkoop en aanschaf van een 'bootleg'. Levensge- vaarlijk. Later is het nog goed gekomen met Hans, zoals u weet, en heb ik hem nooit meer in levende lijve gezien. Slechts nog op televisie met 'bootleg Connie' aan zijn zijde.
Of het zo erg zal worden dat ik CD's op zijn best nog via Internet kan aanschaffen en dat ik CD's op z'n slechtst helemaal niet meer kan aanschaffen, dat betwijfel ik. Het zal wat moeilijker worden, wellicht obscuurder en kleinschaliger, maar er zullen naar mijn mening altijd geluidsdragers met muziek te koop blijven. De LP is immers ook nooit volledig verdwenen en maakt zelfs een beschei- den comeback. De Plaatboef in Rotterdam heeft zelfs weer een aparte hoek met 'Nieuwe LP's'.
Een ingrijpender en gevaarlijker ontwikkeling is het gegeven dat het succes van de MP3's en iPods bij de jeugd en de daaraan gekoppelde voorkeur voor 'zappen' ervoor zorgt dat de samen- hang van het album verdwijnt. En er wellicht toe leidt dat bands en artiesten geen albums meer maken op de traditionele wijze. Immers, een jongeling noemt zich tegenwoordig al fan van Led Zeppelin als hij of zij 'Stairway to Heaven' op de iPod heeft staan. Iets waartegen Steven Wilson van Porcupine Tree recent op onze mainsite ´ProgLog AFTERglow´ ageerde. Je bent een fan als je de gehele catalogus van een band in officiële vorm bezit en niet een paar losse tracks, als je weet welk nummer na nummer 4 komt, het bijbehorende boekje spelt en precies weet wie het album waar en wanneer heeft opgenomen en wie er op meespelen. Dat weten velen tegenwoordig niet meer. De echte fan is aan het verdwijnen en daarmee de synergie, structuur en zelfs de noodzaak van een album.
En als de luisteraar er al toe beslist om een album integraal te downloaden dan laat de techniek het toe om de tracks in die volgorde te zetten die je het beste uitkomt of die je het lekkerst vindt klinken. Al heeft de artiest na een zorgvuldig wegingsproces er bewust voor gekozen om een bepaalde compositie het album te laten aftrappen, de luisteraar zet de track doodleuk aan het einde. Het concept-album zat al in het verdomhoekje maar verwordt in deze werkwijze tot een boek waarin de bladzijden in de verkeerde volgorde zitten of waarbij je eerst het einde leest om te zien wie de moord heeft gepleegd om daarna eventueel de rest van het boek te lezen.
Ik moet er niet aan denken dat ik in de toekomst geen CD's meer zou kunnen kopen en mij zou moeten verlaten op downloaden. Hoe zit het dan met de prachtige booklets, teksten en andere hoesinfo? Ook downloaden van het net? Wat een armoe. Om nog maar niet te spreken over het stijgen van de prijzen van de tweede hands CD's. Die worden binnen deze muziekcultuur allen tot een 'collectors item'.
Is het tij nog te keren? Wellicht met een advies dat ik u overi- gens, om andere redenen, ook zonder deze dramatische ontwik- kelingen zou hebben gegeven: blijf zoveel mogelijk CD's kopen en stop met kopiëren en downloaden. Wij grijsaards zijn immers met velen. Maar ik vrees met grote vrezen ... JoJo (02-2008)

DISTRIBUTED BEING ProgSoap11
HATFIELD IN VLAARDINGEN

Breaking News ...... Hatfield and the North in De Harmonie in Vlaardingen. Alleen dat was wel op 16 april 1975. Ik moest er deze week aan denken toen ik er langs reed. En dat doe ik niet zo vaak. Een Schiedammer heeft het namelijk niet zo op Vlaar- dingen ... bij wijze van spreken.
De Harmonie was een kleine zaal bij de Stadsgehoorzaal in Vlaardingen. Er konden zo'n 250 man in en die waren er ook op die gedenkwaardige avond. Natuurlijk was ik er ook. Ik woon en woonde niet alleen om de hoek in Schiedam maar was en ben een adept van de Canterbury scene en dus ook van Hatfield and the North. Zo toog ik met een drietal vrienden naar de stad der Haringkoppen. De entree bedroeg 3 gulden 50. Erg laag, ook voor die tijd. Zoals de plaatselijke krant Het Vlaardingsch Dagblad vooraf schreef "de prijs is laag door de bereidwilligheid van de artiesten die het brengen van hun kreativiteit belangrijker vinden dan het overcommercieel maken van muziek".
In het voorprogramma speelde saxofonist Lol Coxhill, die eenzaam solo speelde. Hij ging tekeer als een beest, dat weet ik nog wel, al kan ik de muziek niet goed meer voor de geest halen. Gespannen als ik was, wachtend op de hoofdact. En toen betrad Hatfield het podium in de gouden bezetting van Stewart, Sinclair, Miller en Pyle. Vriend Jan van Velzen had stiekem een cassette recordertje mee naar binnen gesmokkeld, hetgeen niet zo moeilijk was in die tijd, en nam het concert heimelijk op met het apparaat half onder zijn geborduurde Afghaan. Het heeft geleid tot een abominabele kwaliteit met zelfs Jan's hartslag tussen de tracks door ... maar dit terzijde, al speelt het opnemen nog een onverwachte en voor ons historische rol op deze avond.
Hatfield trapte af met een uur voor de pauze, waarin tracks van het debuutalbum werden gespeeld, aangevuld met improvisaties. Na de pauze speelde men 'The Rotter's Club' integraal en op een fenomenale wijze, waarbij vooral Dave Stewart excelleerde op toetsen. Ik vond het concert zo briljant dat het album de dagen erna steevast de draaitafel sierde.
In de pauze van het concert gebeurde er iets memorabels. De bandleden moesten van het podium af naar de kleedkamer recht vooruit door de zaal lopen, tussen het publiek door. Vriend Van Velzen, u weet wel van die illegale opnames, zat aan het gangpad en opeens bleef Richard Sinclair staan en sprak hem aan over de cassetterecorder die onhandig verborgen op de schoot lag. Op een of andere manier was hem dat opgevallen en dat liet hij merken terwijl hij de recorder schouwde en ons onderwijl vroeg wat wij van het concert vonden. Wij waren betrapt geschrokken en natuurlijk lam geslagen doordat Sinclair ons aansprak. Sinclair !!!! Hij schatte de krakkemikkige opnameapparatuur blijkbaar als ongevaarlijk in, zei "Enjoy the concert" of woorden van gelijke strekking en beende weg naar de kleedkamer, zijn kompanen achterna en ons antwoord over de kwaliteit van het concert niet eens afwachtend.
Ik zal dit nooit vergeten en uiteraard het briljante concert ook niet. Het is de enige keer dat ik Hatfield live zag, al heb ik Richard Sinclair nog een aantal malen zien optreden met Caravan. Een memorabele avond, in Vlaardingen notabene. Harry 'JoJo' de Vries

Dit artikel werd eerder door JoJo gepubliceerd op Canterbury Scene

DISTRIBUTED BEING ProgSoap10
IN MEMORIAM: RUUD (1956-2007)

Donderdag 22 november jl. overleed plotseling Ruud, een goede vriend, van vroeger. Zo maar, van het ene moment op het andere. Hij was slechts 51 jaar en laat een prachtig gezin achter. Onwe- zenlijk. Onredelijk. En ik ben boos. Ik ben niet gelovig, streng atheïstisch zelfs. Mocht ik het bij het verkeerde eind blijken te hebben - ook ik weet het immers niet zeker; ik geloof dat er geen God bestaat - en ik kom de Schepper nog een keer tegen dan laat ik hem (of haar) alle hoeken van de grote kamer die Hemel of Hel heet zien. "Hoe haal je het in je botte hoofd om, naast alle mondiale ellende die je maar laat voortduren, een goed mens van maar 51 plotsklaps te laten overlijden?" Dat zou ik de Schepper toeschreeuwen. Om na het gegeven antwoord een fikse klap uit te delen. En dan laat ik mij nog voorzichtig uit ... Als ik het antwoord al afwacht.
In deze poel van ellendige emoties, schemeren en schitteren echter toch al weer wat lichtpuntjes ... namelijk de herinneringen. Zoals de trouwe bezoekers van AFTERglow en de sidekickpage Distributed Being weten, gaat deze rubriek over gebeurtenissen in het dagelijks leven van de redacteuren, daar waar er een relatie ligt met progressieve rock. Waar zit de relatie met de muziek in dit trieste relaas?
Het antwoord is simpel: Ruud was een liefhebber van de prog- en symfo: het oude Genesis, King Crimson, Frank Zappa, Caravan, Yes en vooral Pink Floyd. Hoewel mijn relatie met hem niet meer de intensiteit van vroeger had, was hij vaak in mijn gedachten. Als ik aan vakanties met hem in Spanje dacht, aan de schooltijd, Café de Quibus in Schiedam, het voetbal bij Hermes DVS, aan de vele feesten uit de jaren zeventig en tachtig en natuurlijk als ik genoemde muziek beluisterde.
Pink Floyd loopt en liep als een rode draad door ons vriendencultuurtje. Zoals ik al eerder schreef, Floyd stond niet alleen garant voor briljante muziek, het was een soort levens- wijze. Je dacht 'Floydiaans'. Dat gold ook voor Ruud. Bovendien kende hij als geen ander teksten integraal uit het hoofd en zong en declameerde ze regelmatig. In de kroeg, de fietsenstalling van school of zo maar op straat kon het gebeuren dat hij spontaan uitbarstte in de tekst van 'Billy The Mountain' van Zappa, inclusief de rare uithalen en fratsen van zangers Mark Volmann en Howard Kaylan. Of in 'Dancing with the Moonlit Knight' van 'Selling England by the Pound' van Genesis en niet te vergeten 'Epitaph' van King Crimson. En natuurlijk de tekstflarden van 'Echoes' van Floyd of 'Shine on you Crazy Diamond'. Hij kende ze allen uit die prachtig geboetseerde kop.

En wat te denken van het gedenkwaardige moment dat ik samen met hem en een aantal anderen half jaren zeventig naar Hal4 in Rotterdam toog om daar op een groot scherm de film 'Pink Floyd at Pompeiji' te aanschouwen. Ruud probeerde zo'n belevenis ook in gebaar beeldend te maken. Wij zaten daar in een zaal met publiek en ik zal nooit vergeten dat hij ineens opstond tijdens de astrale track 'Careful with that Axe Eugene' daar waar Roger Waters agressief op die manshoge gong slaat, en synchroon met Waters en precies getimed die slaande beweging op een denkbeel- dige gong maakte. Hilariteit alom.
Ook maakten wij de reis naar Londen om daar in 1980 in Earl's Court 'The Wall' te zien. Ik heb de foto's en dia's voor mij liggen. Volgens mij heeft Ruud het 'luchtgitaar' spelen avant la lettre uitgevonden want hij speelde met David Gilmour mee tijdens diens geweldige solo in 'Comfortably Numb' en deed dat nog eens dunnetjes over toen wij nadien dezelfde show van Floyd nog een keer zagen in Dortmund. Kortom: Ruud was heel veel, maar hij was ook muziek. Jammer dat hij zijn eerste schreden op het actief spelen van muziek nooit heeft doorgezet. Hij was immers de enige en eerste op school die warempel een Farfisa orgel had. Dat was jaloersmakend ...
Het is allemaal over ... of nee ... het is helemaal niet over. Alle herinneringen zijn er nog, levendiger dan ooit. Ik zal hem nooit vergeten. Ruud: he's at The Darkside of the Moon (and the moon is mine). Harry 'JoJo' de Vries (11-2007)